Automatyzacja przestała być wizją przyszłości. Dziś jest jednym z najważniejszych kierunków rozwoju przedsiębiorstw działających w logistyce, produkcji, magazynowaniu i dystrybucji. Rosnące koszty operacyjne, niedobór pracowników, potrzeba zwiększania wydajności oraz rozwój nowych technologii sprawiają, że firmy coraz częściej poszukują sposobów na usprawnianie procesów.
Aby lepiej zrozumieć potrzeby rynku, Aspekt we współpracy z SW Research przeprowadził ogólnopolskie badanie wśród przedstawicieli firm produkcyjnych, logistycznych, magazynowych, dystrybucyjnych oraz e-commerce. Efektem jest raport „Automatyzacja pracy w logistyce, produkcji i magazynowaniu 2026/2027”, pokazujący aktualny poziom automatyzacji, najważniejsze bariery wdrożeń, kierunki inwestycji oraz oczekiwania przedsiębiorstw na najbliższe lata. Partnerem technologicznym raportu jest Zebra Technologies.
Jednym z najważniejszych wniosków płynących z badania jest fakt, że automatyzacja jest już obecna w zdecydowanej większości organizacji. Aż 92% badanych firm zautomatyzowało przynajmniej jeden obszar swojej działalności.
Jednocześnie poziom dojrzałości automatyzacyjnej rynku nadal pozostaje zróżnicowany. Ponad połowa respondentów ocenia poziom automatyzacji swojej organizacji jako średni, natomiast niemal co trzecia firma wskazuje na niski lub bardzo niski poziom zaawansowania.
Pokazuje to, że przedsiębiorstwa są obecnie na różnych etapach transformacji. Część organizacji realizuje już przemyślane strategie rozwoju technologicznego, podczas gdy inne dopiero poszukują obszarów, w których automatyzacja może przynieść największe korzyści.
Najczęściej automatyzowane obszary to obsługa zamówień i procesów logistycznych, raportowanie oraz analiza danych, a także monitorowanie procesów i kontrola jakości.
Jednocześnie respondenci wskazują, że największy potencjał dalszej automatyzacji znajduje się właśnie w monitorowaniu procesów, kontroli jakości oraz automatyzacji przetwarzania danych.
Choć korzyści płynące z automatyzacji są powszechnie dostrzegane, przedsiębiorstwa nadal napotykają istotne bariery.
Największym wyzwaniem pozostaje budżet. Ponad połowa respondentów wskazała go jako najważniejszą przeszkodę ograniczającą dalszą automatyzację. Najczęściej wymienianym problemem są wysokie koszty wdrożeń oraz trudność w uzasadnieniu inwestycji biznesowo.
Drugim istotnym wyzwaniem są problemy związane z integracją systemów. W wielu organizacjach funkcjonują równolegle systemy ERP, WMS, MES oraz rozwiązania wykorzystywane przez poszczególne działy. Integracja tych środowisk i zapewnienie płynnego przepływu danych staje się jednym z najważniejszych elementów powodzenia projektów automatyzacyjnych.
Badanie pokazuje również, że część organizacji nadal zmaga się z brakiem kompetencji oraz trudnością w określeniu realnych potrzeb biznesowych związanych z automatyzacją.
Wyniki badania jednoznacznie pokazują, że decyzje dotyczące automatyzacji są dziś podejmowane przede wszystkim przez pryzmat efektów biznesowych.
Najczęściej zadawanym pytaniem podczas planowania wdrożenia jest: „Czy to się zwróci?”.
Firmy oczekują przede wszystkim redukcji kosztów operacyjnych, ograniczenia liczby błędów oraz poprawy jakości procesów. Dla wielu organizacji kluczowe jest osiągnięcie zwrotu z inwestycji w perspektywie od jednego do dwóch lat.
To właśnie dlatego coraz większą popularność zdobywa podejście etapowe, polegające na wdrażaniu mniejszych projektów, które pozwalają szybko uzyskać mierzalne efekty i ograniczyć ryzyko inwestycyjne.
Jednym z najbardziej interesujących wniosków raportu jest rosnące znaczenie mikroautomatyzacji.
Coraz więcej firm odchodzi od koncepcji jednej dużej transformacji obejmującej całą organizację. Zamiast tego przedsiębiorstwa wybierają mniejsze wdrożenia skoncentrowane na konkretnych problemach operacyjnych.
Takie podejście pozwala szybciej osiągać rezultaty, łatwiej mierzyć efekty biznesowe oraz stopniowo rozwijać kolejne obszary automatyzacji.
W praktyce oznacza to wdrażanie rozwiązań wspierających przyjęcia i wydania towarów, identyfikowalność procesów produkcyjnych, kompletację zamówień, integrację systemów czy automatyczne zbieranie danych operacyjnych.
W sektorze logistycznym największym wyzwaniem pozostają zwroty, które respondenci najczęściej wskazywali jako problematyczny i czasochłonny proces.
W produkcji dominują problemy związane z przestojami, przepływem materiałów oraz dostępnością aktualnych danych z hali produkcyjnej. Badanie pokazuje również, że wiele procesów związanych z wydaniami na produkcję nadal wykonywanych jest manualnie, co zwiększa ryzyko błędów.
W magazynowaniu i dystrybucji przedsiębiorstwa stosunkowo dobrze oceniają swoje procesy, jednak nadal wskazują na potrzebę usprawniania kompletacji zamówień, integracji systemów oraz obszarów wymagających podejmowania decyzji przez pracowników.
Przedsiębiorstwa koncentrują się przede wszystkim na działaniach przynoszących szybkie i mierzalne efekty.
Najważniejsze cele na najbliższe 12 miesięcy to redukcja kosztów operacyjnych, poprawa jakości procesów oraz zwiększanie efektywności operacyjnej.
Dopiero w dalszej kolejności firmy wskazują wdrażanie nowych technologii. Pokazuje to, że organizacje nie inwestują w innowacje dla samych innowacji. Najważniejszy pozostaje konkretny efekt biznesowy.